แบงก์ชาติจับมือคลัง เปิดโครงการ ‘ปิดหนี้ไว ไปต่อได้’ หวังช่วยลูกหนี้เกือบ 2 ล้านบัญชี ปิดหนี้เสียเคลียร์ประวัติ

วันที่  5 มกราคม 2569  ลูกหนี้ที่มีปัญหาวงเงินไม่เกิน 100,000 บาทต่อราย ที่ต้องการจะปิดจบหนี้จากสถาบันการเงินที่กู้ยิมอยู่ มาเข้าโครงการปิดหนี้ไวไปต่อไป จะต้องถูกโอนหนี้ทั้งหมดมาให้บริษัทบริหารสินทรัพย์สุขุมวิทหรือ แซม เป็นผู้ดูแลต่อ ในโครงการนี้จะใช้เวลา 3 ปีเพื่อให้ลูกหนี้เคลีย์ปัญหาให้จบ

มาตรการช่วยเหลือครั้งนี้เป็นมาตรการเฉพาะกิจที่จะดำเนินการเพียงครั้งเดียว โดยเน้นหนี้เสียที่ไม่มีหลักประกัน ซึ่งกลุ่มเป้าหมายคือลูกหนี้รายย่อยที่มีภาระหนี้ที่ไม่ก่อให้เกิดรายได้ (Non-Performing Loans: NPLs) ทุกประเภทสินเชื่อกับผู้ให้บริการทางการเงินทุกแห่งรวมกันไม่เกิน 100,000 บาทต่อราย ณ วันที่ 30 กันยายน 2568 ซึ่งในระยะแรกจะครอบคลุมลูกหนี้ของธนาคารพาณิชย์และบริษัทในกลุ่มธุรกิจทางการเงินของธนาคารพาณิชย์จำนวนประมาณ 1.6 ล้านบัญชี หรือ 1.2 ล้านราย ภาระหนี้ประมาณ 43,600 ล้านบาท โดยบริษัท บริหารสินทรัพย์สุขุมวิท จำกัด (SAM) จะรับซื้อหนี้ของลูกหนี้กลุ่มเป้าหมายข้างต้น เพื่อนำมาปรับโครงสร้างหนี้แบบผ่อนปรนเพื่อให้ลูกหนี้กลับมาจ่ายชำระหนี้ได้ โดย ธปท. จะปรับยุทธศาสตร์ให้ SAM เป็นบริษัทบริหารสินทรัพย์เพื่อสังคม (social AMC) ที่มุ่งเน้นช่วยแก้หนี้ให้ประชาชนโดยไม่มุ่งหากำไร ซึ่งในระยะต่อไปจะพิจารณาขยายให้ SAM รับซื้อหนี้จากผู้ให้บริการทางการเงินประเภทอื่นเพิ่มเติมด้วย   โดยลูกหนี้ที่เข้าร่วมโครงการจะได้รับการปรับโครงสร้างหนี้แบบผ่อนปรนมากกว่าปกติ

รองนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง นายเอกนิติ นิติทัณฑ์ประภาส บอกว่า สิ่งที่สำคัญในเรื่องนี้คือเป็นการช่วยเหลือลูกหนี้และครอบครัวให้กลับมาดำเนินชีวิตได้อย่างปกติ และสามารถกลับเข้ามาสู่ระบบสถาบันการเงิน กู้เงินจากระบบได้อีกครั้งและเป็นการช่วยแก้ปัญหาหนี้ครัวเรือนของไทยที่ยังสูงอยู่ 

นายวิทัย รัตนากรณ์ ผู้ว่าการธนาคารแห่งประเทศไทยบอกว่าหนี้ครัวเรือนขณะนี้อยู่ที่ 87% ของจีดีพี ลดจาก 90 % ซึ่งถือว่ายังสูงอยู๋ เงินที่นำมาช่วยเหลือลดอัตราดอกเบี้ยและปรับโครงสร้างหนี้ มาจากเงินของธนาคารพาณิชย์ที่ต้องนำส่งเข้ากองทุนเพื่อการฟื้นฟูและพัฒนาระบบสถาบันการเงิน ซึ่งยังเหลืออยู่จากโครงการคุณสู้เราช่วย

นอกจากหนี้เสียของระบบธนาคารพาณิชย์ที่จะถูกโอนตามความสมัครใจของลูกหนี้ทีต้องการเข้าโครงการแล้ว  ระยะต่อไปธนาคารพาณิชย์ หรือนอนแบงก์ ก็จะทำคล้ายๆ แบบนี้คือตั้งเอเอ็มซี ขึ้นมาบริหารจัดการหนี้ ส่วนลูกหนี้ของสถาบันการเงินของรัฐ เช่น ธกส เอ๊กซิมแบงก์ เอสเอ็มอีดีแบงก์ ก็จะใช้แนวทางแก้ปัญหาหนี้คล้าย ๆ กัน

ด้านนายชาติศิริ โสภณพนิช กรรมการผู้จัดการใหญ่ธนาคารกรุงเทพ ในนามตัวแทนธนาคารไทยและต่างประเทศ บอกว่าแนวทางนี้จะเป็นการแก้ปัญหาร่วมกันได้อย่างตรงจุด ถือเป็นตัวอย่างที่ดี เพราะมีความเป็นเอกภาพไม่ก่อให้เกิด มอรัลฮัสซาร์ด ถือเป็นส่วนหนึ่งในแนวทาง รีอินเวนท์ ประเทศไทย เพื่อให้สามารถเดินหน้าไปได้ด้วยดี

ปิดหนี้ไวไปได้ต่อ กรณีที่ลูกหนี้ที่เข้าร่วมโครงการจะได้รับการปรับโครงสร้างหนี้แบบผ่อนปรนมากกว่าปกติ

เพื่อลดภาระหนี้ อาทิเช่น ยกเว้นดอกเบี้ยคงค้างทั้งหมดและค่าธรรมเนียม ลดยอดเงินต้นบางส่วน เป็นต้น ทำให้ลูกหนี้สามารถซกลับมาจ่ายชำระได้และปิดจบหนี้ได้เร็วขึ้น รวมทั้งกลับมามีประวัติการชำระหนี้ในเครดิตบูโรที่ดีขึ้นและมีโอกาสเข้าถึงสินเชื่อในระบบได้อีกครั้ง โดยมี 2 มาตรการ ได้แก่ (1) จ่ายปิดจบ ให้ลูกหนี้จ่ายชำระหนี้บางส่วนเพื่อปิดจบหนี้ในทันที และ (2) ผ่อนชำระหนี้เป็นงวด ให้ลูกหนี้ผ่อนชำระเป็นระยะเวลาสูงสุดถึง 3 ปี และจะได้รับการยกเว้นดอกเบี้ยเงินกู้ในระหว่างที่เข้าร่วมมาตรการ หากปฏิบัติได้ตามเงื่อนไข

สำหรับลูกหนี้ของสถาบันการเงินเฉพาะกิจ (SFIs) จะได้รับการช่วยเหลือผ่านกลไกการขายและโอนหนี้ให้กับบริษัท บริหารสินทรัพย์อารีย์ จำกัด (Ari-AMC) เพื่อปรับโครงสร้างหนี้แบบผ่อนปรนอีก 3.3 แสนบัญชี ซึ่งกระทรวงการคลังจะดำเนินการภายใต้หลักการและแนวทางการช่วยเหลือที่สอดคล้องกัน รวมทั้งสิ้นโครงการจะช่วยเหลือลูกหนี้รายย่อยได้มากถึง 1.9 ล้านบัญชี